Uit Nieuwsbrief NVP, maart 2004:

4. Beperking vergoedingsmaatregel psychotherapie

Vanaf 1 januari 2004 worden, ongeacht het ziektebeeld en ongeacht de aanbieder, maximaal 30 behandelingen psychotherapie vergoed. Om de overgang voor lopende psychotherapieën te vergemakkelijken, is er voorzien in een overgangsmaatregel. Hierdoor bestaat vanaf 1 januari 2004 ook bij lopende therapieën nog aanspraak op maximaal 30 zittingen tenzij eerder het huidige maximum van 90 zittingen wordt bereikt. Dit heeft het kabinet bekend gemaakt op Prinsjesdag (16 september 2003). Een beperking van het verzekerd pakket was al aangekondigd in het Hoofdlijnenakkoord van het kabinet-Balkenende II. De nu voorgestelde invulling levert het kabinet in 2004 een besparing op van € 74 miljoen. Het kabinetsvoorstel komt voort uit het rapport Financiële Bouwstenen Zorg, dat op 4 februari 2003 werd uitgebracht door een werkgroep van ambtenaren van VWS en Financiën. Om de beperkingsmaatregel te kunnen effectueren, moet een juridische basis worden gelegd. Hiertoe heeft de minister de Tweede Kamer op 7 november een wijziging voorgelegd van het Besluit Zorgaanspraken AWBZ.

De pakketversobering maakt een effectieve behandeling van cliënten die een indicatie hebben voor een langdurige vorm van psychotherapie onmogelijk, met alle gevolgen van dien voor het individu, zijn omgeving en de maatschappij. Deze kwetsbare groep van cliënten, lijdend aan persoonlijkheidsproblematiek vaak in combinatie met affectieve stoornissen, wordt met effectuering van de beoogde bezuiniging de behandeling onthouden waarvoor zij een indicatie hebben. De indicatie voor een langdurige psychotherapeutische behandeling wordt doorgaans pas gesteld na een uitgebreid indicatiestellingtraject en nadat gebleken is dat de desbetreffende cliënt eerder onvoldoende baat gehad heeft bij een korter durende behandeling.

In de vergadering van het Platform Psychotherapie op 27 augustus 2003 wordt afgesproken om de acties tegen de drastische beperking van het aantal zittingen psychotherapie in de AWBZ zoveel mogelijk af te stemmen en waar mogelijk gezamenlijk op te treden. De NVP neemt vervolgens het voortouw in de acties: er wordt een brief aan minister Hoogervorst en de Vaste Commissie VWS van de Tweede Kamer gestuurd alsmede een persbericht, welke mede zijn ondertekend door het NIP, de NVVP, de sectie Psychotherapie van de NVvP, de NVO, alle specialistische psychotherapieverenigingen en een aantal relevante cliëntenorganisaties.

Samen met de NVVP heeft de NVP een lobbyist ingeschakeld om de leden van de Vaste Kamercommissie aan te spreken op de brief en afspraken te regelen met bestuursleden van de NVP en NVVP.

In dezelfde periode is door de NVP een media-werkgroepje ingesteld dat zich richt op een actieve benadering van kranten en omroepen (radio en tv). Deze werkgroep bestaat uit vertegenwoordigers vanuit de NVP, de NVVP, het NIP en cliëntenorganisaties (Stichting Pandora en CPPP). Dit heeft geresulteerd tot extra artikelen over het onderwerp in de media. Via de NVP en de website van het NIP (zie www.psynip.nl, sector Gezondheidszorg, dossiers, beperking psychotherapie) is een overzicht bijgehouden van alle artikelen en is informatie doorgegeven aan betrokkenen bij de media-actie en journalisten.

Omdat kort voor de begrotingsbesprekingen duidelijk wordt dat de beoogde bezuinigingsmaatregel ongeveer 36 miljoen meer oplevert dan de 74 - 79 miljoen, schrijft de NVP een brief aan GGZ Nederland als brancheorganisatie. In deze brief dringt de NVP er met klem op aan voor de relatief kleine groep van cliënten die aantoonbaar meer dan 30 zittingen psychotherapie nodig hebben een handhaving van de huidige situatie (90 zittingen in vrijgevestigde psychotherapiepraktijk en geen absolute beperking van aantal zittingen psychotherapie in geïnstitutionaliseerde GGZ) te bepleiten. Een deel van de meeropbrengst zou gereserveerd kunnen worden voor deze specifieke groep cliënten. Deze brief aan GGZ Nederland wordt in afschrift verzonden aan onder andere minister Hoogervorst en de leden van de Vaste Commissie VWS van de Tweede Kamer.

Op 26 november 2003 is het kabinetsvoorstel in de Tweede Kamer besproken bij de behandeling van de VWS-begroting 2004. Ter voorbereiding op dat Kamerdebat hadden diverse fracties de minister schriftelijke vragen gesteld over de bezuinigingsmaatregel op psychotherapie. Nadat veel fracties (o.a. CDA, VVD, PvdA, GL, SP, D66) mondeling te kennen gaven niet gelukkig te zijn met de bezuiniging op psychotherapie in de AWBZ heeft minister Hoogervorst onder druk van de Tweede Kamer besloten de beperking van het aantal zittingen te willen verruimen. Door de wijze waarop minister Hoogervorst zijn versoepeling van de maatregel bracht om de meest schrijnende gevallen te willen ontzien, is de Kamer tevreden gesteld. Minister Hoogervorst stelde voor om de beperking tot 30 zittingen te wijzigen in maximaal 25 of 50 (met differentiatie naar diagnostiek), en een onbeperkt aantal zittingen voor de psychoanalytische behandelingen vanuit gespecialiseerde instituten. Omdat Hoogervorst zelf het rapport van de Gezondheidsraad aanhaalde en aangaf dat op grond van deze gegevens kan worden aangenomen dat met name cliënten met een persoonlijkheidsstoornis en cliënten met een recidiverende depressie ernstig gedupeerd worden door een beperking tot 30 zittingen, leek het erop dat hij beide groepen cliënten wilde ontzien. Na zorgvuldige nalezing van het verslag van de begrotingsbespreking bleek dit echter niet het geval: de toezegging tot verruiming tot maximaal 50 zittingen is alleen gegeven aan de eerste groep: cliënten met persoonlijkheidsstoornissen. Om misbruik van de verruiming te voorkomen heeft Hoogervorst aangegeven met de betrokken beroepsgroepen te zullen praten en de Kamer hierover te rapporteren. Door de uitkomst van het Kamerdebat eind november, zal het Besluit Zorgaanspraken AWBZ moeten worden aangepast. Deze juridische procedure kost doorgaans enkele maanden.

Naar aanleiding van de toezegging van de Kamer om met de beroepsgroepen te praten is een overleg op het departement gepland met vertegenwoordigers vanuit de NVP, de NVVP en de NVvP en volgde een brief aan deze organisaties om antwoord te geven op enkele eenvoudige vragen met betrekking tot de registratie van de diagnose en het aantal zittingen. De NVP, de NVVP en de NVvP hebben in gezamenlijk overleg besloten niet op deze vragen in te gaan omdat de zogenaamde verruiming in zijn geheel wordt afgewezen. Door deze verenigingen en het NIP is een gezamenlijke brief opgesteld die in afschrift is verstuurd aan de leden van de Vaste Commissie VWS van de Tweede Kamer en, vergezeld van een persbericht, ook aan de media (zie bijlagen). Vanwege de duidelijke stellingname heeft de NVP ook de instemming gevraagd van de voorzitters van alle specialistische psychotherapieverenigingen.

Begin februari 2004 zijn de voorzitters van de NVP, de NVVP, de NVvP en het NIP uitgenodigd voor een gesprek over deze brief op het Ministerie van VWS. Dit gesprek heeft geen nieuwe gezichtspunten of mogelijkheden opgeleverd. Duidelijk is gesteld dat de minister het aanvankelijk gestelde bedrag van de bezuiniging (€ 74 miljoen) wil handhaven. Het plan om de huidige maatregel (maximaal 30 zittingen) te wijzigen in een op het eerste gezicht wat meer gedifferentieerde maatregel die uitgaat van maximaal 25 zittingen met de mogelijkheid om 50 zittingen te besteden aan patiënten met persoonlijkheidsstoornissen, blijkt dus in feite geen enkele vorm van verruiming in zich te houden. Er is wel gezegd dat de beroepsgroepen andere alternatieven mogen formuleren, maar met handhaving van de budgettaire neutraliteit. De aanwezige vertegenwoordigers van de beroepsgroepen hebben hun mening gehandhaafd dat de bezuinigingsmaatregel onacceptabel is.

Op 11 maart a.s. zal in de Vaste Commissie VWS van de Tweede Kamer met Hoogervorst worden gesproken over het overleg met de beroepsgroepen om een misbruik van de selectieve verruiming van het aantal zittingen psychotherapie in de AWBZ tegen te gaan. In dit kader is op 24 februari j.l. een overleg gevoerd tussen de NVP, NVVP, NVvP en het NIP waarop de vier verenigingen hun gezamenlijke strategie hebben bepaald.

Met betrekking tot het aantal zittingen geldt op dit moment (eind februari) dat vanaf 1 januari 2004 maximaal 30 zittingen worden vergoed (met de hierboven besproken overgangsmaatregel voor de cliënten die al voor 1 januari in behandeling waren). De eigen bijdrage is per 1 januari niet gewijzigd. Zodra er meer bekend is over de wijzigingen m.b.t. het aantal zittingen zal dit direct te lezen zijn op het ledengedeelte van onze website www.psychotherapie.nl. Ook de hiervoor genoemde website van het NIP is met betrekking tot dit onderwerp erg informatief.

Oproep aan cliënten

Bij deze wil de NVP bekendheid geven aan een initiatief van de werkgroep Stop de afbraak van de psychotherapie (STAP) en Dries van Dantzig die de volgende oproep doen aan cliënten en collega's:

Oproep aan cliënten

Wij nemen aan dat vrijwel iedereen die in de GGZ werkt het er mee eens is dat de aanslag op de psychotherapievoorziening in het pakket van de collectieve zorg een schandaal is. Veel mensen zullen daardoor onvoldoende behandeld kunnen worden, en er zal een uitgebreide tweedeling in de zorg ontstaan. Vanuit een aantal Besturen is reeds actie ondernomen, wat uiteraard is toe te juichen. Wij menen echter dat actie vanuit de bevolking politiek meer indruk zal maken dan actie vanuit beroepsgroepen, die tenslotte ook zelf belanghebbenden zijn.

Vanuit deze gedachte menen wij dat duidelijk gemaakt moet worden dat ook onder de bevolking grote weerstand bestaat tegen de afbraak van deze noodzakelijke voorziening. Daartoe dient er volgens ons een Vereniging van Cliënten van Psychotherapie (VCP) te worden opgericht, die zich met advertenties en ander media-geweld tot de bevolking zal richten om adhesie te vragen voor het protest tegen de afbraak. Daarvoor zullen er kandidaten voor een op te richten Bestuur van de VCP moeten worden gezocht, en moet er geld beschikbaar komen om zo'n actie te kunnen voeren. In deze vereniging kunnen ook al bestaande patiëntenverenigingen participeren zodat ook hier een bundeling van belangen gaat ontstaan!

Voor zo'n Vereniging van Cliënten van Psychotherapie is natuurlijk een Bestuur nodig. Wij roepen dus iedereen op die bereid is een bestuursfunctie te bekleden om zich daarvoor te melden in antwoord op deze Oproep en daarbij te vermelden voor welke functie U zich geschikt acht. Graag horen wij dan ook welke bestuurlijke ervaring U hebt. U krijgt dan weer bericht van ons.

Svp aanmelden via www.psychotherapie-ja.nl o.v.v. VCP