Aan het Ministerie van VWS

t.a.v. Zijne Excellentie drs. J.F. Hoogervorst

Postbus 220350

2500 EJ Den Haag

directeur behandelzaken / raad van bestuur

Telefoon : 023– 583.2223

Ons kenmerk : HH/TR/WvE 03-125 min.VWS–inkorten psychotherapievergoeding/612.1

Betreft : psychotherapievergoeding inkorten

Bennebroek, 17 september ’03

Excellentie,

Het kabinet stelt voor om de vergoeding voor psychotherapie van ziekenfondswege te verlagen tot een maximum van 30 zittingen.

Is dat scherp bezuinigen en vetrandjes uit het budget van de geestelijke gezondheidszorg wegsnijden of snijdt de overheid cliënten, hun naasten en uiteindelijk zichzelf in het vlees?

Bij sommigen, onder wie bij u, bestaat mogelijk (nog) de misvatting dat langdurige psychotherapie in de geestelijke gezondheidzorg eenzelfde positie inneemt als esthetische chirurgie binnen de somatische zorg: jarenlang fijnzinnige gesprekken voeren over jezelf, met het doel beter te begrijpen hoe alles wat er misgelopen is in je leven verband houdt met vroeger en op die manier het oude loslaten en er een stralend nieuw Ego voor terugkrijgen.

De werkelijkheid is anders: praktisch alle cliënten van een GGz-instelling als

De Geestgronden die langdurige psychotherapie ontvangen lijden aan ernstige psychiatrische stoornissen zoals een borderline persoonlijkheidsstoornis, chronische depressie, posttraumatische stressstoornis of angststoornis, met een moeilijk te overschatten belasting, niet alleen voor de cliënt/patiënt zelf maar ook voor de naasten in de vorm van leed en stress en voor de gemeenschap in de vorm van economische verliezen (ziektewet, WAO, bijstand).

Kortdurende gesprekstherapie is bij de meeste van hen niet of slechts beperkt effectief geweest en medicamenteuze behandeling alléén bood onvoldoende soelaas, ondanks hantering van nationale en /of internationale behandelrichtlijnen.

Psychotherapie, hoewel geen wondermiddel, biedt deze cliënten uitzicht op het geleidelijk verwerven van nieuwe vaardigheden in het omgaan met de wereld om hen heen en met zichzelf.

Dat lukt niet in 30 zittingen: als psychotherapeuten dat normaal gesproken wél zouden behoren te kunnen binnen 30 zittingen dan zou elke psychotherapeut die dat nu niet in 30 zittingen voor elkaar krijgt voor de tuchtrechter behoren te verschijnen vanwege onoordeelkundig werken en het laten lijden van cliënten waar dat helemaal niet nodig is!

Psychotherapie maakt degenen die het proces dóórmaken tot sterkere mensen die minder ziek worden en die de gemeenschap minder kosten, zoals door Gabbard in 1997 aannemelijk gemaakt voor psychotherapiecliënten in de USA in een spraakmakend artikel in de American Journal of Psychiatry.

De nu voorgestelde maatregel staat bovendien haaks op een sinds jaren ingezet overheidsbeleid van ambulantisering in de GGz: zó dreigen cliënten die na 30 zittingen moeten stoppen te decompenseren met een toegenomen kans op een dure klinische opname als ongewild gevolg.

Psychotherapie is voor hen geen luxe artikel, vergelijkbaar met een neuscorrectie of een facelift, maar veeleer vergelijkbaar met een plastisch chirurgische behandeling van ernstige brandwonden: het wordt soms niet écht mooi, maar het maakt wel een wereld van verschil.

Bij plastisch chirurgische behandeling van de slachtoffers van Volendam zal niemand het in z’n hoofd halen om de vergoeding te beperken tot de eerste drie operaties: hier is geen sprake van esthetische chirurgie, maar van het dragelijk maken van het verder moeten leven met een ernstige verminking.

Cliënten die in de geestelijke gezondheidszorg in psychotherapie vechten om hun bestaan dragelijker te maken verdienen het net zo min om verstoken te blijven van noodzakelijke behandeling als patiënten met brandwonden of kankerpatiënten: wie zou het durven voorstellen om het aantal injecties chemotherapie te beperken tot een vaste limiet?

Dit onzalige plan moet van tafel: als er ergens binnen de GGz nog psychotherapie wordt bedreven die vergelijkbaar is met een facelift, kan dáárop bezuinigd worden op dezelfde manier als bij esthetische chirurgie. Maar voor hen die lijden aan een ernstige psychiatrische stoornis is de voorgestelde maatregel een ingreep die een drama betekent en ook nog eens één die met grote waarschijnlijkheid “pennywise, but poundfoolish”, zoals de Engelsen het zo mooi zeggen, zal blijken uit te pakken.

Wij rekenen erop dat u uw voornemen om de psychotherapievergoeding in te perken heroverweegt, of nog liever, intrekt.

Met vriendelijke groet,

Dr. H. H. Harms,

psychiater en farmacoloog,

Directeur Behandelzaken

A.J.M.P. Rutgers,

psychiater en psychoanalyticus,

Coördinerend Opleider Psychotherapie

W.M. van Ewijk,

psychiater

Raad van Bestuur

c.c. Kamerfractie CDA

Kamerfractie VVD

Kamerfractie D66

Kamerfractie PvdA

Kamerfractie Groen Links

Kamerfractie SP

Kamerfractie Christenunie

Kamerfractie SGP

Kamerfractie LPF

Nederlandse vereniging voor Psychiatrie

GGZ Nederland